Chính phủ ban hành Nghị quyết về các nhiệm vụ, giải pháp cải thiện môi trường kinh doanh, nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia năm 2020

02/01/2020

Năm thứ hai liên tiếp, Nghị quyết về tiếp tục thực hiện các nhiệm vụ, giải pháp chủ yếu cải thiện môi trường kinh doanh, nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia được Chính phủ ban hành ngay từ ngày đầu tiên của năm.
 


Nghị quyết số 02/NQ-CP ngày 01/01/2020 của Chính phủ được xây dựng dựa trên quan điểm và nguyên tắc tiếp tục thực hiện nhất quán, đầy đủ các nhiệm vụ, giải pháp và hoàn thành các mục tiêu đã đề ra trong Nghị quyết số 02/NQ-CP năm 2019;  xác định rõ các mục tiêu cải cách cho năm 2020 trên cơ sở tính toán giữa kết quả đạt được năm 2019 và mục tiêu đến năm 2021 đã đề ra tại Nghị quyết 02 năm 2019; đảm bảo cân đối, hài hòa và có sự điều chỉnh hợp lý; bổ sung một số giải pháp cụ thể nhằm khắc phục những hạn chế trong thực hiện Nghị quyết 02 năm 2019, trong đó tập trung vào các chỉ số môi trường kinh doanh chậm cải thiện hoặc đang xếp hạng thấp....
Dự thảo Nghị quyết gồm 4 phần: Đánh giá tình hình, Mục tiêu và chỉ tiêu chủ yếu cải thiện môi trường kinh doanh, nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia năm 2020, Nhiệm vụ và giải pháp chủ yếu, Tổ chức thực hiện.
Về mục tiêu, Nghị quyết năm 2020 tiếp tục đề ra mục tiêu phấn đấu cải thiện các chỉ số trên bảng xếp hạng quốc tế gồm: Môi trường kinh doanh, Năng lực cạnh tranh, Đổi mới sáng tạo, Chính phủ điện tử. Trong đó, một số mục tiêu đề ra khá cao như: Môi trường kinh doanh theo xếp hạng của Ngân hàng thế giới tăng 10 bậc, Năng lực cạnh tranh theo xếp hạng  của Diễn đàn kinh tế thế giới tăng 05 bậc và Chính phủ điện tử theo xếp hạng của Liên hợp quốc tăng 10-15 bậc. Trong 10 chỉ số thành phần của Môi trường kinh doanh, Nghị quyết đề ra mục tiêu tăng bậc đối với 7/10 chỉ số, 3 chỉ số Việt Nam đang xếp thứ hạng cao gồm Cấp phép xây dựng (thứ 25), Tiếp cận tín dụng (thứ 25) và Tiếp cận điện năng (thứ 27) chỉ phấn đấu duy trì thứ hạng.
 Về giải pháp, cơ bản các nhóm nhiệm vụ, giải pháp chủ yếu tại Nghị quyết là tiếp tục của Nghị quyết số 02 năm 2019, gồm: (1) Tăng cường trách nhiệm của các bộ được phân công làm đầu mối theo dõi các bộ chỉ số và các bộ, cơ quan được phân công chủ trì chịu trách nhiệm đối với các nhóm chỉ số, chỉ số thành phần. (2) Cải cách thực chất các các quy định về điều kiện kinh doanh. (3) Tiếp tục thực hiện cải cách toàn diện công tác quản lý, kiểm tra chuyên ngành và kết nối Cơ chế một cửa quốc gia, Cơ chế một cửa ASEAN. (4) Đẩy mạnh thanh toán điện tử và cung cấp dịch vụ công trực tuyến cấp độ 4. (5) Phát triển hệ sinh thái đổi mới sáng tạo, hỗ trợ, khuyến khích doanh nghiệp khởi nghiệp sáng tạo.
Nhiều nhiệm vụ cụ thể đề ra tại Nghị quyết năm 2019 chưa hoàn thành tiếp tục được giao tại Nghị quyết năm nay. Bên cạnh đó, một số điểm mới của Nghị quyết số 02 năm 2020 so với năm 2019 cụ thể như sau:
Thứ nhất, Nghị quyết năm nay đề ra các nhiệm vụ cụ thể tập trung vào cải thiện 06 chỉ số mà chúng ta xếp hạng thấp, chậm cải thiện và còn dư địa cải cách gồm: Khởi sự kinh doanh, Cấp phép xây dựng, Tiếp cận tín dụng, Đăng ký tài sản, Giải quyết tranh chấp hợp đồng và Giải quyết phá sản doanh nghiệp. Các nhiệm vụ cụ thể giao cho từng bộ, cơ quan gắn với thời hạn hoàn thành để tạo thuận lợi cho việc đôn đốc, triển khai thực hiện và đánh giá tình hình, kết quả. Đây là điểm mới so với năm 2019 khi Nghị quyết năm 2019 giao các bộ chủ trì, chịu trách nhiệm chủ động xây dựng, ban hành và tổ chức thực hiện Kế hoạch cải thiện các chỉ số. Trong đó, các nhiệm vụ cụ thể gắn với chức năng, nhiệm vụ của các bộ, cơ quan chứ không chỉ là nhiệm vụ của bộ đầu mối chủ trì, chịu trách nhiệm đối với các chỉ số, ví dụ như một số nhiệm vụ cải thiện chỉ số Khởi sự kinh doanh giao Bộ Lao động, Thương binh và Xã hội và Bộ Tài chính; cải thiện chỉ số Tiếp cận tín dụng giao cho Bộ Tư pháp, Bộ Tài nguyên và Môi trường…. Nhiệm vụ của UBND cấp tỉnh đối với việc cải thiện một số chỉ số như Cấp phép xây dựng, Đăng ký tài sản cũng được nêu rõ và cụ thể hơn.
Thứ hai, Nghị quyết giao Bộ Kế hoạch và Đầu tư chủ trì, phối hợp với các bộ, ngành có liên quan nghiên cứu, đề xuất giải pháp cải cách quy định về Đấu thầu dự án đầu tư công. Đây là nhiệm vụ mới được giao năm nay để chuẩn bị cho việc Ngân hàng thế giới đưa chỉ số này vào đánh giá tại Báo cáo Môi trường kinh doanh từ năm 2020. Bộ Kế hoạch và Đầu tư cũng là bộ chủ trì, chịu trách nhiệm và làm đầu mối cung cấp cho Ngân hàng thế giới các thông tin liên quan để đánh giá chỉ số này tại Việt Nam.
Thứ ba, Nghị quyết giao Tổ công tác của Thủ tướng Chính phủ tăng cường kiểm tra, đôn đốc việc thực hiện các nhiệm vụ, giải pháp nêu tại các Nghị quyết của Chính phủ về cải thiện môi trường kinh doanh, nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia. Điều này cho thấy Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ mong muốn Tổ công tác của Thủ tướng cần phát huy hơn nữa vai trò, trách nhiệm trong việc đôn đốc các bộ, ngành, địa phương thực hiện các nhiệm vụ cải thiện môi trường kinh doanh.
Thứ tư, khác với Nghị quyết các năm trước đây, Nghị quyết năm nay không yêu cầu các bộ, ngành, địa phương bắt buộc phải ban hành Kế hoạch triển khai thực hiện. Các bộ, địa phương tự cân nhắc tính cần thiết của việc ban hành, điều chỉnh Kế hoạch hoặc tiếp tục thực hiện nhiệm vụ đề ra tại Kế hoạch năm 2019. Chế độ thông tin báo cáo tình hình, kết quả thực hiện Nghị quyết cũng được điều chỉnh cho phù hợp, theo đó các bộ, ngành, địa phương thực hiện chế độ báo cáo 6 tháng và 01 năm thay vì hàng quý và 01 năm; đồng thời tại Nghị quyết cũng quy định rõ trách nhiệm và thời hạn báo cáo đối với từng nội dung cụ thể (như về thanh toán không dùng tiền mặt, về cắt giảm điều kiện kinh doanh, về công tác kiểm tra chuyên ngành, về thực hiện quy định cấp phép xây dựng….) để kịp thời phục vụ Chính phủ, Thủ tướng trong chỉ đạo, điều hành cải thiện môi trường kinh doanh, nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia./.

Nguyễn Thị Trà Lê, Cục Kiểm soát thủ tục hành chính